Κυριακή, 8 Δεκεμβρίου 2019

Ένα παλιό θερινό σινεμά ...

Τα καλοκαίρια , στις αρχές της δεκαετίας του ΄50, το καβαλιώτικο ... Broadway μετακόμιζε  από την οδό Ομονοίας στην κεντρική πλατεία. Εκεί υπήρχαν τρεις θερινοί κινηματογράφοι: ο «ΕΣΠΕΡΟΣ» στην οδό Ι. Δραγούμη, εκεί που βρίσκεται σήμερα η Εθνική Τράπεζα, ο «ΖΕΦΥΡΟΣ», στο σημείο που βρίσκεται το περίπτερο του Ε.Ο.Τ. κι ένας ακόμη πολύ μικρός, το θερινό «ΑΤΤΙΚΟΝ», στη γωνία Φιλελλήνων και Μ. Αλεξάνδρου. Ο «ΕΣΠΕΡΟΣ», ήταν ο μεγαλύτερος  θερινός κινηματογράφος της πόλης , με παρτέρια, μεγάλη οθόνη και μια τεράστια σκηνή και εκτός από τις πολύ ωραίες ταινίες που πρόβαλε, φιλοξενούσε τα καλοκαίρια διάφορα θεατρικά σχήματα, κυρίως επιθεωρήσεις  αλλά και πρόζες.
Εγκαινιάστηκε τη Δευτέρα  2 Ιουνίου 1947 με την ταινία της Metro-Goldwyn-Mayer, "Δυο κορίτσια κι ένας ναύτης''(παραγωγής 1944).   «Mόλις ο κινηματογράφος άνοιξε τις πύλες του παρατηρήθηκε τέτοια κοσμοσυρροή, ώστε οι διαχειριστές του αναγκάσθηκαν να κλείσουν τις πόρτες...» σχολιάστηκε  στην εφημερίδα Ταχυδρόμος, την επόμενη μέρα.
Στον Έσπερο προβλήθηκαν πολλές κινηματογραφικές επιτυχίες εκείνης της εποχής, όπως το ''Επτά Χρόνια Φαγούρα'' με τη Μέριλιν Μονρόε, ο θρυλικός '' Μάγος του Οζ'' με την Τζούντι Γκάρλαντ αλλά και ντοκιμαντέρ όπως ο γάμος της βασίλισσας Ελισάβετ της Αγγλίας.
Ένας από του θιάσους που έπαιξαν στη σκηνή του, ήταν ο θίασος της Μαρίκας Κοτοπούλη-Δημήτρη Μυράτ στη μουσικοχορευτική παράσταση το ''Έκτο Πάτωμα'' του Αλφρέντ Ζερί, τον Αύγουστο του 1952, στην οποία συμμετείχε και ο Ντίνος Ηλιόπουλος.
Στις 14 Οκτωβρίου 1952 ανακοινώθηκε στον τοπικό τύπο ότι «το ωραίον κινηματοθέατρον Έσπερος που αποτελεί κόσμημα δια την πόλιν, δεν θα επαναλειτουργήσει πλέον και ότι πρόκειται να ξεκινήσει η κατεδάφισή του...».
Στις 22 Αυγούστου 1954 θεμελιώθηκε στη θέση του το κτίριο της Εθνικής Τράπεζας και το ξενοδοχείο ΑΣΤΗΡ. 

Σχόλιο: Μεταξύ των μεταπολεμικών κινηματογράφων της πόλης, εκτός των αναφερθέντων, λειτούργησαν κατά περιόδους  και η Ταράτσα των Ολυμπίων, τα Θερινά Διονύσια και το Θερινό σπίτι του στρατιώτη, μετέπειτα Ροδόπη.
Πηγές: 1. Αναστασιάδης Παναγιώτης, Δημοσιεύματα από εφημερίδες της εποχής.
2. Κελβερίδης Λευτέρης, Οι κινηματογράφοι της Καβάλας,Τα παλιά σινεμά.
3. Εφημερίδες '' Ταχυδρόμος'' και '' Πρωινή'.

Τρίτη, 26 Νοεμβρίου 2019

Παρασκευή, 1 Νοεμβρίου 2019

Αφανής μνήμη (II)

 Οι ελάχιστοι Εβραίοι που επέζησαν από το ολοκαύτωμα προσπάθησαν το 1945 να ανασυστήσουν την κοινότητά τους. Είχαν να παλέψουν για να ξαναρχίσουν τη ζωή τους σε μια πόλη που η κάθε της γωνία έκρυβε μνήμες των δικών τους που χάθηκαν. Κάποιοι από τους επιζήσαντες εκτοπίσθηκαν σε εξορία λόγω των φρονημάτων τους και κάποιοι φυλακίσθηκαν. Σύμφωνα με τα Αρχεία της Ισραηλιτικής Κοινότητας Καβάλας, στις αρχές του 1947, η Κοινότητα είχε 47 μέλη που κατοικούσαν στην Καβάλα και 8 που ζούσαν στην Ξάνθη. Μετέφεραν τη Συναγωγή τους σε άλλο κτίριο στην οδό Παύλου Μελά 10, δίπλα στην  παλιά που είχε καταστραφεί από τους Βούλγαρους.
Ένας από τους διασωθέντες ήταν ο Σαμπετάϊ ((Σάμπι) Τσιμίνο. Ο Σαμπετάϊ και ο πατέρας του Ααρών  στάθηκαν τυχεροί, γιατί το 1942 μαζί με άλλους Εβραίους στάλθηκαν ο πρώτος σαν εργάτης στη Μπελίτσα της Βουλγαρίας, ενώ ο πατέρας του εκτός του Στρυμόνα. Το Μάρτιο του 1943 ο Σαμπετάϊ ενώ εργαζόταν  σε καταναγκαστικά έργα συντήρησης του σιδηροδρομικού δικτύου 
στη Βουλγαρία, είδε σε ένα ανοιχτό βαγόνι συρμού τη μητέρα, τα πέντε αδέρφια του, τους θείους, τις θείες του και πολλά ξαδέρφια του. '' Σάμπι να προσέχεις'', του φώναξε η μητέρα του. 
" Σώσε μας'', ούρλιαζαν τα αδέρφια του. Κατάλαβε ότι το κακό ήταν μπροστά του. Αυτή ήταν η τελευταία εικόνα που είχε από τους δικούς του και  μέχρι το Νοέμβρη του 2003  που πέθανε στοίχειωνε τα όνειρα του κάθε βράδυ. Ο Σαμπετάϊ γύρισε στην Καβάλα, όπου γνώρισε τη γυναίκα του Μπέλα και απέκτησαν δύο παιδιά. 
'' Ήμασταν μόνοι μας. Δεν βρήκαμε τίποτε. Τα φτιάξαμε όλα από την αρχή, αλλά η ψυχή δεν ξαναφτιάχνεται. Δεν θέλαμε να έχουμε μνήμες, γιατί αυτές πονούσαν πολύ. Πάντα η πληγή θα μένει ανοιχτή'', εξομολογήθηκε χρόνια μετά σε ένα ντοκυμαντέρ για το Ολοκαύτωμα.
Πάντα χαμογελαστός, ευθυτενής, ευφραδής, ο Σαμπετάϊ ήταν ο μοναδικός Εβραίος της πόλης το 2003, τη χρονιά που πέθανε.  
Σήμερα κανένας Εβραίος δεν ζει στην Καβάλα.
Φωτογραφίες:
1. Ο Σαμπετάϊ Τσιμίνο, φωτογραφημένος το 1980 από τον Morrie Camhi.
2. Το σπίτι της οικογένειας Τσιμίνο στην οδό Κολοκοτρώνη.
3. Μερικοί από τους 1484 Καβαλιώτες Εβραίους που θανατώθηκαν στην Τρεμπλίνκα.
Κείμενο:
1. Σαπφώ Αγγελούδη, ΚΑΒΑΛΑ 1912-2015
2. Ιωσήφ Μεβοράχ, Οι Εβραίοι στη Μέκκα του Καπνού.

Κυριακή, 13 Οκτωβρίου 2019

Πανσέληνος του Οκτωβρίου




Φαίνεται η πολιτεία τσιμεντένια κι αέρινη, 
ασβεστωμένη με φεγγαρόφωτο τόσο αδιάφορη κι άυλη, τόσο θετικὴ σαν μεταφυσικὴ ...

Τρίτη, 8 Οκτωβρίου 2019

Δημόσια Διοίκηση και Αξιοκρατία: Μια Δύσκολη Σχέση

 Για κάθε καλή θέση του Δημοσίου υπάρχουν διάφορες κατηγορίες υποψηφίων:
1. Υποψήφιοι βουλευτές, που απέτυχαν να εκλεγούν.
Όχι κατ' ανάγκη στον ίδιο Νομό. Μπορεί και σε κάποιον κοντινό, συνήθως όμορο.
2. Πολιτευτές, που έναντι υποσχέσεων απέσυραν την υποψηφιότητά τους για βουλευτές επειδή δεν χωρούσαν αριθμητικά ή γεωγραφικά.
3. Άτομα που κατά την προηγούμενη τετραετία απέδειξαν την κομματική τους συνέπεια και πειθαρχία σε άλλα ζητήματα εκτός εκλογών.
Συνήθως έναντι γενικών υποσχέσεων.
4. Προσωπικοί φίλοι ή/και συνεργάτες υψηλόβαθμων κομματικών ή/και κυβερνητικών στελεχών.
Συνήθως λιγότερο γνωστοί ή και παντελώς άγνωστοι.

Σάββατο, 5 Οκτωβρίου 2019

Τρίτη, 1 Οκτωβρίου 2019

Δίπλα στη θάλασσα του φθινόπωρου




1η Οκτωβρίου σήμερα, για όσους μετράνε με το Γρηγοριανό ημερολόγιο, 62η μέρα του Αυγούστου για όσους μετράνε με το καλοκαιρινό ημερολόγιο.
Όπως και να μετράει κανείς, το καλοκαίρι συνεχίζεται, οι μέρες είναι ακόμη ηλιόλουστες και ζεστές.
Η θάλασσα στα καλύτερά της, αλίμονο αν κόψουμε τα μπάνια, ευκαιρία για μερικές ακόμη βουτιές αισιοδοξίας και δύναμης, αντίδοτο στον επερχόμενο χειμώνα.
Εξάλλου έχουμε τόση θάλασσα μπροστά μας ... 




Μια μεγάλη θάλασσα στο τετράγωνο είναι μάλλον ένα πέλαγος μια μεγάλη θάλασσα στον κύβο είναι ο βαθυστέναχτος ωκεανός… [Πηγή: www.doctv.gr]

Δευτέρα, 30 Σεπτεμβρίου 2019

Στιγμές που χάθηκαν






Αλυκή Θάσου
Σεπτέμβριος 1982



χρειάζεται γενναιότητα απέναντι στη νοσταλγία ...

Τετάρτη, 18 Σεπτεμβρίου 2019

Διδάκτορας!!!... (ή Φόρος Τιμής Στους Ψευτοεπιστήμονες)



 Αφού φοίτησα σε μια από τις πιο διάσημες και αναγνωρίσιμες Ακαδημίες του κόσμου,








Αφού διακρίθηκα σε διεθνώς αναγνωρισμένα εργαστήρια


και αφού έλαβα την υπέρτατη τιμητική διάκριση με την απονομή του σχετικού επαίνου,παρασημοφορήθηκα και αναγορεύτηκα επίτιμο μέλος του ΔΣ της παγκοσμίου φήμης Ακαδημίας!

Τώρα περιμένω την Τατιάνα να με καλέσει στην εκπομπή της για να περιγράψω το λαμπρό μου επίτευγμα.
Θα ακολουθήσουν οι βραβεύσεις μου από τους Συνδέσμους Βιομηχάνων, Νέων Επιχειρηματιών, Επιχειρήσεων Καινοτομίας, καθώς και όποιου άλλου κατορθώσω να αποκτήσω πρόσβαση σε κάποιο μέλος του ΔΣ του.
Στην Ελλαδάρα είμαι!!!

Σάββατο, 17 Αυγούστου 2019

Μια νύχτα μετά την πανσέληνο ...














... Σαν να μόνο τα ονειρεύεται η Σελήνη,
μα πραγματικά τα βλέπει εκείνη...

Παρασκευή, 16 Αυγούστου 2019

O Tempora...

Μεγάλωσα με ευχετήριες επισκέψεις σε σπίτια με την ευκαιρία των ονομαστικών εορτών. Εορτές που ενίοτε διαρκούσαν μέχρι και τρεις ημέρες. Και άνοιγαν τα σπίτια και τα σαλόνια, κι ας ήταν και φτωχικά κι ας εξυπηρετούσαν τους φίλους ξύλινες καρέκλες και ντιβάνια.
Μεγάλωσα και με ευχετήριες επιστολές και κάρτες "Επί τη ονομαστικής σας εορτή ολοψύχως ευχόμεθα κτλ κτλ"

Αργότερα, οι δουλειές άρχισαν να μεγαλώνουν, οι επισκέψεις να μειώνονται, τα σπίτια να κλείνουν "Ο κύριος Τάδε επί τη ευκαιρία της ονομαστικής του εορτής δεν θα δεχθεί ευχετηρίους επισκέψεις".
Η ευρεία διάδοση του τηλεφώνου συνέτεινε στην αντικατάσταση των επισκέψεων από τις ευχετήριες κλήσεις. Η ανθρώπινη επαφή μπορεί να μειώθηκε, ωστόσο παρέμεινε ζωντανή.

Με την ανάπτυξη του διαδικτύου και την διάδοση και εξάπλωση των διαφόρων εφαρμογών, η έστω και περιορισμένη ανθρώπινη επαφή μέσω του τηλεφώνου τείνει να αντικατασταθεί από το γραπτό μήνυμα. Στο Messenger, στο Viber, στο WhatsApp ή οπουδήποτε αλλού, ακόμη και στο Facebook, στον "τοίχο" του εορτάζοντα (κάτι που θεωρώ εντελώς λανθασμένο, καθώς νομίζω ότι η σελίδα του καθενός είναι για να γράφει ο ίδιος και όχι οι άλλοι - έστω κι αν είναι φίλοι του).

Κι αν όλοι οι νέοι τρόποι αποστολής ευχών είναι ή πρέπει να γίνουν αποδεκτοί, εκείνο που δεν μπορώ ακόμη να συνηθίσω και να δεχτώ είναι αναρτήσεις στο Facebook του τύπου "Ο Tade Tadopoulos είναι με τον Deina Deinopoulos και άλλους 136: Χρόνια Πολλά με Υγεία σε όλους τους Deina που γιορτάζουν". Βάζουμε και μια σχετική φωτογραφία, έτοιμη από το Διαδίκτυο και καθαρίσαμε!

Δευτέρα, 5 Αυγούστου 2019

Αυγουστιατικα

Η πολη αδειαζει απο του μονιμους κατοικους που γεμιζει απο τουριστες. Για αυτους που εχουν μεινει βρισκεις χωρο να παρκαρεις κοντα στο σπιτι σου αλλα οι παραλιες ειναι απλησιαστες.
Η θερμοκρασια ανεβοκατεβαινει η βροχη αναμενει.
Οι παραμενοντες σκεφτονται οτι πρεπει να πανε καπου για μερικες μερες, αλλαγη παραστασεων και ξεκουραση.
Οσοι μπορουν περιμενουν τον Σεπτεμβριο, πιο ησυχος μηνας, λιγοτερος κοσμος, καλυτερες τιμες.
Ο Αυγουστος ομων ειναι η μηνας των πανηγυριων με αποκορυφωμα τον δεκαπενταυγουστο. Επσιτροφη στις γονικες πατριδες για πολλους -που γινονται ολο πιο μακρυνες-, αρνια στη σουβλα και δημοτικα τραγουδια.
Οι πολυ λιγοι που εχουν μεινει πισω, ισως να κοιτανε την Θασο και να σκετονται οτι ενα Σ/Κ πρεπει να παμε.
Τα τζιτζικια τραγουδουν ακομα, πρεπει να τα ακουσουμε.

Δευτέρα, 15 Ιουλίου 2019

Φεστιβάλ Φιλίππων 2019 / Οιδίπους Τύραννος

Το Σαββατοκύριακο 20 και 21 Ιουλίου ανεβαίνει στο Αρχαίο Θέατρο Φιλίππων η τραγωδία Οιδίπους Τύραννος, για πολλούς η κορυφαία τραγωδία, σε σκηνοθεσία Κων. Μαρκουλάκη και τον Δημ. Λιγνάδη στον ρόλο του Οιδίποδα.
Αν δεν κάνω λάθος, η τραγωδία αυτή ήταν η πρώτη που διδάχθηκε στο Αρχαίο θέατρο Φιλίππων, το 1961, στο πλαίσιο του νεοσύστατου τότε φεστιβάλ Φιλίππων-Θάσου από το Κρατικό Θέατρο Βορείου Ελλάδος.
Στη συνέχεια και μέχρι σήμερα υπήρξαν και άλλες παραστάσεις της ίδιας τραγωδίας.
Από αυτές, παρακολούθησα τον Οιδίποδα Τύραννο από το Θέατρο Τέχνης, το 1979.
Τα ονόματα των συντελεστών της παράστασης προκαλούν δέος! 

Τρίτη, 9 Ιουλίου 2019

Φεστιβάλ Φιλίππων 2019 / Νεφέλες


Με τις Νεφέλες του Αριστοφάνη ξεκινάει την Παρασκευή το 62ο Φεστιβάλ Φιλίππων.

Κι εγώ θυμάμαι πριν 40+ χρόνια, υπερφίαλος επα'ί'ων νεανίας, με την οίηση της παρακολούθησης δέκα κινηματογραφικών ταινιών και τριών θεατρικών παραστάσεων (κουλτουριάρικων, κατά προτίμηση), να απορρίπτω τους νεωτερισμούς και τους μοντερνισμούς (κάποιοι από τους οποίους ήταν ακραίοι, είναι αλήθεια, τουλάχιστον για εκείνη την εποχή) του Ρεμούνδου.


Η αποθήκευση και πρόσφατη ανεύρεση του σχετικού 28σέλιδου προγράμματος επανέφερε στη μνήμη μου την ορμή και την εν πολλοίς αμετροέπεια της νιότης.


Κυριακή, 30 Ιουνίου 2019

Μέσα από το βλέμμα μιας φωτογράφου




Η Ellen Auerbach γεννήθηκε το 1906 στην Καρλσρούη της Γερμανίας. Ξεκίνησε σπουδάζοντας γλυπτική, αλλά μια  κάμερα που της χάρισε ο θείος της έγινε η αιτία να μετακομίσει στο Βερολίνο όπου έλαβε το Master of Photography στη σχολή Τέχνης και Σχεδίου στο Bauhauss στο Dessau. Το έντονο και διαισθητικό  της βλέμμα, η αίσθηση του χιούμορ της σε συνδυασμό με την ξεχωριστή ατμόσφαιρα του Βερολίνου της δημοκρατίας της Βαΐμάρης, ανέδειξαν το στούντιο φωτογραφίας  που άνοιξε με τη φίλη της  Crete Stern σε κάτι τόσο πρωτοποριακό, που  μόλις στα τέλη της δεκαετίας του  ΄80 ανακαλύφθηκε από τα Γερμανικά μουσεία. Η Auerbach ανήκε στη γενιά των γυναικών που προσπάθησαν να αλλάξουν τους παραδοσιακούς γυναικείους ρόλους και να γίνουν ανεξάρτητες με τη δουλειά τους. Ανέπτυξε το δικό της ξεχωριστό ύφος, ψάχνοντας "την ουσία πίσω από τα πράγματα''. 


'Οταν το μίσος για τους Εβραίους έγινε κρατικό δόγμα στην Γερμανία, η νεαρή φωτογράφος που δημοσίευε με το ψευδώνυμο Pit και της οποίας το πραγματικό όνομα ήταν Rossenberg κατέφυγε στην Παλαιστίνη. Όμως εκεί επηρεάστηκε πολύ από τις δυσκολίες συνύπαρξης μεταξύ Αράβων και Εβραίων και ένοιωσε ότι η Γη της Επαγγελίας δεν χρειαζόταν το ''τρίτο μάτι'' της, αυτό που προίκιζε τις φωτογραφίες της με μια μαγική ομορφιά. Τελικά εγκαταστάθηκε στη Νέα Υόρκη το 1940. Οι φωτογραφίες της με τους κατοίκους αυτής της αντιφατικής Μητρόπολης είναι μοναδικές . Το μυστικό της τέχνης της, όπως δήλωσε, ήταν η εξαιρετική ενσυναίσθηση.
Στην ηλικία των 60 ετών θα αλλάξει επάγγελμα και θα γίνει εκπαιδευτικός θεραπευτής για παιδιά με μαθησιακές δυσκολίες. Δεν θέλησε πλέον να φωτογραφίζει . ''Ίσως ένας λόγος είναι ότι δεν νομίζω ότι πρέπει να κάνεις το ίδιο πράγμα για πάντα. Σκέφτομαι ακόμη και σήμερα πρέπει να ξεκινήσω κάτι νέο'', εξήγησε το 1992, όταν ήταν ογδόντα έξι χρονών. 
Οι γονείς της επέζησαν από το ολοκαύτωμα, αλλά η ίδια παρέμεινε στην Αμερική.

" Δεν αισθάνομαι Ευρωπαία ή Αμερικάνα αλλά μάλλον ως μία  ανεπαρκής πολίτης του κόσμου'' .


Oi φωτογραφίες της Καβάλας που παρατίθενται είναι τραβηγμένες το 1953 από την  Ellen Auerbach.  
                            1. Το λιμάνι. Λήψη από το ξενοδοχείο Ακρόπολις.
                            2. Ανηφορίζοντας την οδό Αμύντα.
                            3. Στην αρχή της οδού  Κουντουριώτου.
                            4. Το κτίριο του Λιμενικού Ταμείου.

Η  Ellen   φωτογραφημένη  από τη φίλη και συνεργάτιδά της     Crete Stern.               


Πηγή: Ακαδημία της Τέχνης, Βερολίνο
(Οι φωτογραφίες της Καβάλας δημοσιεύτηκαν στον ιστότοπο ''Φωτογραφικά άλμπουμ της Ελλάδας'')